Adwokat Katarzyna Wiśniewska
Wzięłaś/-łeś kredyt lub pożyczkę, a bank albo firma pożyczkowa nie dopełnił obowiązków informacyjnych? Być może przysługuje Ci sankcja kredytu darmowego – jedno z najsurowszych narzędzi ochrony konsumenta w polskim systemie prawnym.
Czym jest sankcja kredytu darmowego?
Sankcja kredytu darmowego to szczególne uprawnienie konsumenta przewidziane w art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim. Polega ono na tym, że w razie naruszenia przez kredytodawcę konkretnych obowiązków ustawowych konsument może złożyć pisemne oświadczenie i od tego momentu jest zobowiązany do zwrotu wyłącznie kapitału – bez odsetek i bez jakichkolwiek innych kosztów kredytu (prowizji, opłat przygotowawczych, ubezpieczeń itp.).
Innymi słowy – po skutecznym złożeniu oświadczenia spłacasz tylko to, co rzeczywiście pożyczyłaś/-łeś. Reszta, czyli cały zarobek kredytodawcy, przepada.
Kiedy przysługuje?
Sankcja nie jest automatyczna. Przysługuje wyłącznie wtedy, gdy kredytodawca naruszył jeden z wymienionych w ustawie obowiązków, a konkretnie:
- Obowiązek zawarcia umowy w formie odrębnego dokumentu
- Obowiązek zamieszczenia w umowie określonych elementów, m.in. rodzaju kredytu, całkowitej kwoty, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO), całkowitej kwoty do zapłaty, harmonogramu spłat
- Obowiązki dotyczące informacji o odstąpieniu od umowy, wcześniejszej spłacie i konsekwencjach nieterminowej spłaty
- Obowiązek informacyjny przy kredytach odnawialnych
- Obowiązek przestrzegania limitów pozaodsetkowych kosztów kredytu i odpowiedniego formularza informacyjnego
Najczęstsze naruszenia w praktyce Kancelarii:
- brak RRSO w umowie
- nieprawidłowe określenie całkowitej kwoty kredytu
- zawyżenie pozaodsetkowych kosztów kredytu ponad limity ustawowe
- brak informacji o prawie odstąpienia od umowy
Jak skorzystać z sankcji?
Procedura jest prosta, ale wymaga precyzji:
1. Złóż pisemne oświadczenie do kredytodawcy – że korzystasz z uprawnienia z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim.
- Oświadczenie powinno wskazywać, który obowiązek został naruszony.
- Po jego złożeniu spłacasz wyłącznie kapitał, w terminach i sposób ustalony w umowie.
- Jeśli umowa nie określa zasad spłaty – kapitał zwracasz w równych ratach miesięcznych od dnia zawarcia umowy.
Jakie są ograniczenia?
Sankcja nie działa w nieskończoność. Kluczowe ograniczenia to:
| Ograniczenie | Opis |
| Termin zawity | Uprawnienie wygasa po 1 roku od wykonania umowy |
| Koszty zabezpieczenia | Konsument ponosi koszty ustanowienia zabezpieczenia przewidziane w umowie |
| Tylko konsument | Sankcja przysługuje wyłącznie konsumentowi, nie przedsiębiorcy |
| Limit kwotowy | Umowa musi być objęta ustawą – dotyczy kredytów do 255 550 zł (lub wyższych na remont bez hipoteki) |
Co zyskujesz?
Przykład: Zaciągnęłaś/-łeś pożyczkę na 20 000 zł z prowizją 5 000 zł i odsetkami 3 000 zł (łącznie do spłaty 28 000 zł). Jeśli kredytodawca naruszył obowiązki informacyjne:
- Bez sankcji: spłacasz 28 000 zł
- Z sankcją: spłacasz 20 000 zł (tylko kapitał)
Oszczędność: 8 000 zł.
Kiedy kancelaria może Ci pomóc?
Pomoc adwokata jest szczególnie wskazana, gdy:
- nie jesteś pewna/-ien, czy naruszenie faktycznie miało miejsce
- kredytodawca odmawia uznania sankcji i konieczna jest interwencja sądowa
- sprawa jest skomplikowana (np. kredyt konsolidacyjny, kredyt w CHF, wiele umów)
- termin 1 roku od wykonania umowy zbliża się do końca
Podsumowując: Sankcja kredytu darmowego to potężne narzędzie w rękach konsumenta. Wystarczy błąd banku lub firmy pożyczkowej przy formalnościach, a cały zysk kredytodawcy przepada, a Ty spłacasz wyłącznie pożyczony kapitał. Warto sprawdzić swoją umowę – zwłaszcza jeśli kredyt został już spłacony, bo termin na złożenie oświadczenia wynosi tylko rok od jego całkowitego rozliczenia.
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią Adwokacką Adwokat Katarzyna Wiśniewska w Łomiankach – przeanalizuję Twoją umowę kredytu i ocenię szanse na skorzystanie z sankcji kredytu darmowego.
Kancelaria Adwokacka Adwokat Katarzyna Wiśniewska
Łomianki