Adwokat Katarzyna Wiśniewska

Wzięłaś/-łeś kredyt lub pożyczkę, a bank albo firma pożyczkowa nie dopełnił obowiązków informacyjnych? Być może przysługuje Ci sankcja kredytu darmowego – jedno z najsurowszych narzędzi ochrony konsumenta w polskim systemie prawnym.

Czym jest sankcja kredytu darmowego?

Sankcja kredytu darmowego to szczególne uprawnienie konsumenta przewidziane w art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim. Polega ono na tym, że w razie naruszenia przez kredytodawcę konkretnych obowiązków ustawowych konsument może złożyć pisemne oświadczenie i od tego momentu jest zobowiązany do zwrotu wyłącznie kapitału – bez odsetek i bez jakichkolwiek innych kosztów kredytu (prowizji, opłat przygotowawczych, ubezpieczeń itp.).

Innymi słowy – po skutecznym złożeniu oświadczenia spłacasz tylko to, co rzeczywiście pożyczyłaś/-łeś. Reszta, czyli cały zarobek kredytodawcy, przepada.

Kiedy przysługuje?

Sankcja nie jest automatyczna. Przysługuje wyłącznie wtedy, gdy kredytodawca naruszył jeden z wymienionych w ustawie obowiązków, a konkretnie:

• Obowiązek zawarcia umowy w formie odrębnego dokumentu
• Obowiązek zamieszczenia w umowie określonych elementów, m.in. rodzaju kredytu, całkowitej kwoty, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO), całkowitej kwoty do zapłaty, harmonogramu spłat
• Obowiązki dotyczące informacji o odstąpieniu od umowy, wcześniejszej spłacie i konsekwencjach nieterminowej spłaty
• Obowiązek informacyjny przy kredytach odnawialnych
• Obowiązek przestrzegania limitów pozaodsetkowych kosztów kredytu i odpowiedniego formularza informacyjnego

Najczęstsze naruszenia w praktyce Kancelarii:

• brak RRSO w umowie
• nieprawidłowe określenie całkowitej kwoty kredytu
• zawyżenie pozaodsetkowych kosztów kredytu ponad limity ustawowe
• brak informacji o prawie odstąpienia od umowy

Jak skorzystać z sankcji?

Procedura jest prosta, ale wymaga precyzji:

1. Złóż pisemne oświadczenie do kredytodawcy – że korzystasz z uprawnienia z art. 45 u